Do it with passion or not at all

Onlangs plaatste Nelleke Elskamp onderstaand bericht vanuit haar hart op onze Antonius intranet site. Te mooi om niet te delen met de buitenwereld (uiteraard met haar toestemming):

Statement van Nelleke Elkskamp, verpleegkundige St. Antonius Ziekenhuis

De complexiteit van de zorgvrager verandert en omdat patiënten steeds langer thuis moeten blijven vindt er een verschuiving plaats van de zorgzwaarte in het ziekenhuis. Patiënten worden steeds zieker, zijn steeds afhankelijker en hebben meer zorg nodig dan een aantal jaar geleden. Meer patiënten krijgen te maken met multimorbiditeit, psychische problemen of zelfverwaarlozing door eenzaamheid. Verpleeghuizen zitten overvol, revalidatiecentra kunnen de enorme patiëntenstromen nauwelijks aan en ziekenhuizen hebben meer patiënten die wachten op nazorg.

Dagelijks worden wij, als verpleegkundige, geconfronteerd met deze veranderingen. We moeten alle ballen omhoog houden en proberen zo goed en zo kwaad als het kan de touwtjes in handen te houden. We werken keihard, doen ons uiterste best om zo goed mogelijk voor onze patiënten te zorgen, maar zien ook dat er soms meer nodig is dan alleen ons uiterste best doen.

Mooi filmpje over 'Opnemen zonder bed'

In dit eerdere bericht heb ik verteld over onze mooie verbeterslag 'Opnemen zonder bed' om patiënten niet meer op een verpleegafdeling op te nemen, maar rechtstreeks via de OK en na operatie pas naar de verpleegafdeling. Het loopt nog steeds tot grote tevredenheid en is inmiddels ook geïntroduceerd op de eerste verpleegafdeling op onze locatie in Nieuwegein.

Onlangs hadden we een ziekenhuisbijeenkomst met terugblik op de bereikte successen van 2016 en daarvoor heeft het enthousiaste verpleegteam met alle betrokken discisplines een mooie film gemaakt om te laten zien hoe Opnemen zonder bed er uit ziet en waarom ze er trots op zijn.

Het is voor intern gebruik gemaakt, dus sommigen termen zullen niet voor iedereen duidelijk zijn: 4A en 4B zijn twee verpleegafdelingen. F&V staat voor Facilitait en Vastgoed en gaat hier om schoonmaak, roomservice en transport. PV+ staat voor Probleemoplossend vermogen vergroten en dat is de naam voor de Continu verbeter routines in het Antonius, wat voornamelijk gebaseerd is op Lean.




In het voorjaar heeft Jeff Kaas meegelopen met de opname van een patiënt volgens het oude proces en een keer volgens het nieuwe proces 'Opnemen zonder bed'. Interessant is dat hij

Continu verbeteren: routines op een verpleegafdeling

Zie hier een blog van mij uit 2009 over het Verbeterbord, toen nog in het St. Elisabeth Ziekenhuis (overigens met 15.000 het meest gelezen bericht op mijn blog). Dat was de eerste versie van de dagelijkse verbeter-routine op afdelingen. We zijn nu zes jaar verder en hieronder zie je een mooi voorbeeld hoe continu verbeteren er nu uit ziet bij ons in het St. Antonius ziekenhuis.

Lean Verbetercyclus op verpleegafdeling A2 Hematologie / Interne Geneeskunde

Sinds januari is een van de speerpunten van de A2 om de verbeterstructuur optimaal neerzetten.

Om dit te bereiken hebben we samen met het team borden ontwikkeld (geïnspireerd op de bestaande PV+-borden) die ons als afdeling hierbij helpen. De cyclus houdt in dat we dagelijks een dagstart hebben waarin we de werkdruk a.d.v. het stoplichtensysteem en bijzonderheden worden besproken.

s’ Middag hebben we een briefing waarin ook successen en knelpunten worden meegenomen. We proberen in het 24-uurs dailymanagment systematiek te blijven om binnen 24-uur knelpunten op te pakken via het verbeterbord en/of een kaizen. Als resultaat hebben we bereikt dat er meer dan 15 kaizens door het team zijn gemaakt met mooie verbeteracties.

Op foto 1 zie je ons activiteitenbord: Hierin wordt structuur aangebracht rondom activiteiten die op de afdeling gedaan moeten worden door de verpleging. Dit activiteitenbord wordt bij de dagstart om 8.00 uur aangekaart. En er wordt bekeken wie er die dag tijd heeft voor een activiteit.

Op foto 2 zie je ons dagstartbord/basisbord. Op foto 3 ons verbeterbord, en 4 ons afsprakenbord.

Op foto 5 staat ons prestatiebord: Eens per twee weken op donderdag bepreekt het teamhoofd het prestatiebord binnen het team. Hier zijn de doelstellingen vanuit het jaarplan zichtbaar en hierop zijn de uitkomsten van de screeningen/indicatoren te vinden, zoals must, DOS, decubitus. Maar ook uitkomsten van MIP meldingen en feedbackradar. Eventuele knelpunten die hieruit naar voren komen, komen weer op het verbeterbord terecht om hier vervolgens eventueel d.m.v. een kaizen een oplossing voor te zoeken.

Auteurs: Thecla Schouten en Suzet van Houwelingen, teamhoofden verpleegafdeling A2 Hematologie / Interne Geneeskunde, St. Antonius Ziekenhuis Nieuwegein/Utrecht


N.B. De tekst hierboven is uit een nieuwsbrief PV+ / Lean die we twee maandelijks verzorgen met telkens zes items. We werken naast bordbesprekingen door teams ook steeds meer met bordbesprekingen op alle leidinggevende niveaus die aan elkaar gekoppeld zijn, maar daarover in een ander blog mee...  

Artikel: Meer bedden door betere operatieplanning

Artikel Zorgvisie nr. 7. Klik hier voor het hele artikel

Een van de kernoorzaken van veel kwaliteitsproblemen, medewerkersontevredenheid en van verspilling in ziekenhuizen is het fenomeen van pieken en dalen. De verpleegafdelingen hebben daar ook veel last van en zodra het vol huis is in de piekdagen ook de SEH.

Belangrijke oorzaken van pieken en dalen in het beddenhuis zijn de fluctuatie van het aantal spoedopnames per dag en de variatie in de ligduur. Maar een evengrote oorzaak is de fluctuatie van het aantal opnames en de variatie in de ligduur daarvan die we gepland uitvoeren. En dat is goed nieuws, want dat is voor een groot deel in onze directe invloedssfeer.

In het St. Antonius zijn we daarom drie jaar geleden begonnen om het planningsproces te verbeteren door beter integraal te plannen.

Opnemen zonder bed

Waarom is het gebruikelijk om patiënten die geopereerd worden op te nemen op de verpleegafdeling? Dit gebruik leidt namelijk tot de volgende problemen:

• Vroeg in de ochtend heb je (veel) lege bedden nodig voor opnames, maar de eerste patiënten vertrekken pas in de loop van de ochtend. Je moet daardoor een hoop bedden de dag ervoor vrijhouden, wat zonde is van die lege bedden (en al helemaal in de vol huis situaties die velen van ons de laatste weken ervaren hebben waardoor spoedpatiënten niet opgenomen kunnen worden, terwijl er dus lege bedden gereserveerd staan voor morgen)
• De verpleegkundigen moeten twee type processen door elkaar uitvoeren: voor aanwezige patiënten zorgen en nieuwe patiënten opnemen. Dat wordt als niet-prettig ervaren.
• Voor patiënten die opgenomen worden is het helemaal niet logisch om een bed te krijgen op dat moment. Op meerpersoonskamers al helemaal niet om tussen de ochtendroutines van herstellende patiënten tussendoor te komen. 

Daarom zijn we op locatie Utrecht begonnen met ' opnemen zonder bed': patiënten worden naast de OK opgenomen en gaan pas na operatie naar de verpleegafdeling. Dit speelt veel bedden vrij en de verpleegkundigen vinden het veel prettiger werken. Ook de OK geeft aan voordeel te merken: patiënten zijn vaker op tijd op OK. Zie verder hieronder voor het bericht van ons intranet waarin de twee hoofden van de betrokken verpleegafdelingen aan het woord komen. Zie hier voor een latere blog erover met een mooi filmpje van de betrokken afdelingen.

Aanpak
Bijzonder van de aanpak van het project is dat we PV+ (onze term voor continu verbeteren op afdelingen, het staat voor 'probleemoplossend vermogen vergroten') hebben gebruikt om de logistieke verbeterslag te maken. Dat had de volgende kenmerken:

• Klein beginnen (een specialisme) en steeds verder uitbreiden
• Patienten betrekken door op verschillende momenten zowel schriftelijk als mondeling te horen hoe ze het ervaren. Klachten werden meteen serieus genomen en processen op verbeterd.
• Dagelijks korte evaluatie per team en wekelijks met alle betrokken afdelingen, zowel zorg als ondersteunend (vervoer, roomservice, gastvrouwen etc.) en ondersteund door zowel logistieke als PV+/lean expertise. Er waren vaste deelnemers, maar daarnaast kon iedereen binnenlopen (bijv apotheek sloot soms aan ivm medicatie issues)

Inspiratie uit werksessie Herstelproces Hartchirurgische patienten

Vorige week raakte ik weer geïnspireerd tijdens een werksessie waarin multidisciplinair een zorgproces doorgelopen wordt. Het betrof  het postoperatieve herstelproces van Hartchirurgische patiënten, een speerpunt van ons ziekenhuis. Aanwezig waren een cardiochirurg, verpleegkundigen, gespecialiseerd verpleegkundige, fysiotherapie, leiding en een expert van Medtronic die een analyse van cijfers en interviews inbracht.

Deelnemers van de werksessie met op de flipover de grove procesanalyse

Wat me met name inspireerde waren de momenten waarop teruggegrepen wordt op de kern: de waarde die geleverd wordt aan patiënten. En daar vanuit verschillende disciplines naar kijken, inclusief die van de patiënt (die ook geïnterviewd zijn en in de verdere uitwerking  betrokken worden). Geregeld kwam daarbij de vraag voorbij wat het herstelproces van patiënten bevordert dan wel hindert. Voorbeelden van enkele discussievragen die opkwamen:

• Wat bepaalt het herstelproces van deze patiënten groepen? Hoe bepalen we wanneer een patiënt naar huis / vervolginstelling kan? Hoe beleven patiënten dit?
• Hoe kan sneller met mobilisatie gestart worden? 
• Waarom is bijna altijd op de 3e dag na operatie een terugval? Hoe kunnen we daarop beter anticiperen?

Wat is het nut van grote visites op verpleegafdelingen?

Met enige regelmaat loop ik met veel plezier mee in de zorg op een poli, operatiekamer, verpleegafdeling of diagnostische afdeling. Laatst liep ik op een verpleegafdeling een grote visite mee. Dat wil zeggen dat een keer per week een medisch specialist een ochtend met de arts-assistenten en in dit geval verpleegkundig specialist uitgebreid alle patienten doorlopen. Op de andere dagen doen de arts-assistenten dit zelfstandig met de verpleegkundig specialist en alleen waar nodig betrekken ze de specialist (de 'baas').

Tijdens het observeren van de grote visite was de meerwaarde me op zich snel duidelijk: de medisch specialist vroeg goed door en bracht bij meerdere patienten belangrijke overwegingen naar voren zodat betere beslissingen genomen worden dan wel risico's afgedekt worden. Voor de arts-assistenten en verpleegkundig specialist was het duidelijk leerzaam en ook voor de patienten was het duidelijk goed omdat die beter beleid krijgen. Daar zit echter ook meteen mijn vraagteken. Alle patienten werden even uitgebreid besproken en er werden even relevante zaken besproken. Maar naast patienten die net opgenomen zijn betrof het soms patienten die er al bijvoorbeeld vijf dagen lagen. Wat is de waarde van de grote visite voor hen?

Artikel over lean op een verpleegafdeling

Onlangs verscheen in het verpleegkundig tijdschrift BijZijn-XL een leuk artikel van Marc Kappers over lean op een verpleegafdeling van het Medisch Centrum Alkmaar. Klik hier voor de link naar het blad en hier voor de pdf versie van het artikel. Het artikel heet 'In één jaar lean', wat een prikkelende titel is. Je kan stellen dat je nooit 'lean' kan zijn aangezien lean juist voor 'continu verbeteren staat', maar de titel verwijst er denk ik naar dat je met goede begeleiding in één jaar een basis kunt hebben staan om continu verder te verbeteren.

De beste tip in het artikel komt wat mij betreft van Marc Kappers.

Ligduurverbetering

Het onderwerp 'ligduurverkorting' heeft een soort vanzelfsprekendheid in zich: elk jaar kan tot nu toe de ligduur van patiënten verder omlaag. Ook is het vanzelfsprekend dat het vanuit de toenemende druk op de kosten nodig dat ziekenhuizen daar continu aan werken. Tegelijkertijd roept 'ligduurverkorting' ook altijd iets van jeuk op bij verpleegkundigen en specialisten. Waarom is dat?

Onlangs zijn vier afdelingen in het Antonius gezamenlijk gestart met een verbeterproject dat in eerste instantie 'Ligduurververkorting' heette. Bij de eerste discussies met de betrokken specialisten, arts-assistenten en verpleegkundigen over het probleem wat met het project aangepakt wordt werd de insteek al snel aangescherpt tot de 'belemmeringen om voor patiënten een optimaal herstelproces te realiseren'. Hieronder is de tekening weergegeven die ontstaan is in die discussie.

Fictief herstelproces van een patiënt

Onder de horizontale lijn is een patient beter af op de verpleegafdeling.

105 verbeteracties door zorgeenheid Heelkunde

Zorgeenheid Heelkunde van het St. Elisabeth Ziekenhuis maakte onlangs een slideshow met alle 105 verbeteringen die ze bereikt hebben in het kader van hun eigen thema KIK: 'De Klant is Koning', waarin je zowel onze ziekenhuisbrede thema's lean als lief kan herkennen. Hieronder kun je klikken op de slideshow en de eerste 20 verbeteracties zien. Als je ze alle 105 wil zien kun je hier klikken. 

Dat is de moeite waard, want een redelijk aantal van de verbeteringen zullen veel andere zorgeenheden ook gerealiseerd hebben, maar ik denk niet dat veel zorgeenheden zo'n grote hoeveelheid verbeteringen weet te bereiken. Dit voelt als een krachtige, indrukwekkende golf van verbeteringen wat veel zegt over de breed gedeelde passie die leeft op deze zorgeenheid om de zorg voor patienten te verbeteren.

Lean verbouwen

Onlangst startte een grote renovatie van onze verpleegafdelingen. Eerder was Urology/Gynaecologie als pilotafdeling al gerenoveerd en het ziet er prachtig uit. Veel van de ontwerpbeslissingen zijn genomen vanuit het gezichtspunt van de patient, inclusief grotendeels eenpersoonskamers en een gezamenlijke woonkamer.

Maar ik ben ook trots op de bouwaanpak. Geheel in stijl hebben 25 mensen van de bouwbedrijven samen met het Facilitair Bedrijf van het Elisabeth gezamenlijk een training Lean gevolgd bij Arpa. Daarna zijn ze het renovatieproces vanuit de lean principes gaan inrichten, zoals een gezamenlijke dagstart, visueel management en processen in samenhang managen. Er wordt nu al een forse verkorting van de doorlooptijd verwacht.

Klik hier voor een nieuwsbericht erover, inclusief de volgende quotes:

Volgens Peter Kamermans, directeur Heerkens van Bavel Bouw, werken ze bij het bouwbedrijf slimmer en efficiënter sinds ze met Lean Bouwen aan de slag zijn gegaan: “We streven naar een bedrijfscultuur waarin continue verbetering en openheid centraal staan. Fouten maken mag, daar kun je tenslotte weer van leren!” 

Leon Uijtendaal, directeur Sebregts Installatietechniek: “Lean Bouwen vraagt om out-of-the-box denken. De bouw is een traditionele branche, maar het is veel interessanter om nieuwe uitdagingen aan te gaan.” De eerste fase van de bouw is gestart en duurt zes maanden. De renovatie wordt in zes fasen van vijf maanden afgerond. Oplevering medio 2014. 

“Hoe pakken we dit project aan? Door verspillingen er als het ware “uit te persen”, vermindert de doorlooptijd van dit project drastisch. Hoe korter de tijd, hoe groter het profijt!”, vertelt Henny de Haas, directeur Hoppenbrouwers Elektrotechniek.

Lean gaat pas echt werken als alle disciplines het toepassen en er samenhang ontstaat. Dat de bouw nu ook vanuit lean werkt is weer een mooie stap vooruit.

Artikel: Verpleegkundigen gelukkiger door lean

Van de week verscheen een artikel op Nu.nl met als titel: 'Verpleegkundigen gelukkiger door nieuwe management-filosofie'. Het is een enthousiasmerend stuk over de toepassing van lean op een verpleegafdeling in het St. Jansdal Ziekenhuis. Zie hieronder voor het artikel en het begeleidend filmpje.







‘Verpleegkundigen gelukkiger door nieuwe management-filosofie’
nu.nl 19-09

HARDERWIJK – Verpleegkundigen van het ziekenhuis St Jansdal in Harderwijk hebben meer plezier in hun werk sinds de komst van de managementfilosofie

LEAN.
Een halfjaar geleden zijn twee afdelingen van het ziekenhuis gestart met een afgeleide van de LEAN-methode, voor de verpleegkundigen genaamd ‘productive ward’. Het ziekteverzuim ging van 7,94 naar 3,99 procent.
Het tevredenheidscijfer op deze afdelingen steeg en er is meer tijd voor de patiënten. Ook is het St Jansdal genomineerd als ‘Leukste ziekenhuis om bij te werken’.

Beleid
Het management van het ziekenhuis schetst op de afdelingen waar met de LEAN-filosofie gewerkt wordt alleen nog de kaders en daar binnen krijgen de verpleegkundigen zelf de kans op het beleid te bepalen.
“LEAN gaat eigenlijk om het wegnemen van verspillingen, en er zit heel veel respect en betrokkenheid in”, aldus hoogleraar Healthcare Management Kees Ahaus. Deze manier van werken is overgenomen uit Engeland, waar het zich al bewezen heeft. Ahaus: “Je zou het LEAN-gedachtegoed moeten toepassen op
het hele zorgpad, dus van diagnose tot ontslag en nazorg”.

Patiënten
Een verpleegkundige besteedt gemiddeld 35 procent van de gewerkte 8 uur aan de patiënt. Door de inzet van LEAN kan dit naar 60 procent worden verhoogd. Dat draagt ook bij aan het naderende arbeidsmarktprobleem in de zorg. Kees Ahaus denkt dat een verpleegkundige dat vak ooit gekozen heeft voor de patiënt. “Dus als ze meer tijd krijgen voor patiënten dat automatisch tot een enorme arbeidsvreugde leidt. En gezien het tekort aan verpleegkundigen zullen we wel moeten.”

Lean: wat spreekt aan?

Laatst vroeg ik aan een verpleegkundig team die een tijdje experimenteert met lean:

"Lean: wat spreekt aan?" 

Ze gaven hierop de volgende antwoorden (in willekeurige volgorde):

• Denk groot, begin klein
• Met vragen stellen tot de kern komen
• Continu verbeteren ('past bij wat ik altijd al deed')
• Als groep; samen; met het team
• Door de mensen zelf (kreeg veel instemming)
• Ga kijken op de werkvloer
• Veel ad hoc problemen aanpakken
• Bewustzijn
• Met elkaar delen
• Uitschrijven proces: verspilling zien
• Procedures handiger maken
• Leuke dingen bereiken, niet te ingewikkeld
• Uit het keurslijf 

Wat valt op?

Wat spreekt jou aan in lean?

Waarde

"Daar zat ze rechtop in de kussens. Mij was gevraagd of ik vandaag nog tijd voor haar kon vrijmaken. Heel anders dan ik verwachtte, keek ze me stralend aan. Ik stelde me voor en gaf een hand. Ze hield hem vast, wees op de stoel naast haar en zei: 'Dat was me wat vannacht. Verschrikkelijk.'

Ze kneep zachtjes, in mijn hand. 'Alles zat onder, dat wilt u niet weten, vreselijk!' Het was even stil... toen ging ze door: 'Ik voelde me zo opgelaten, wilde niet bellen maar ik moest wel. Het duurde even voordat er iemand kwam. Ik had wel door de grond willen zakken, maar het was een heel aardige verpleegkundige. 'Geeft niks'zei ze, 'Geeft niks, dat kan gebeuren.' Ze zag, denk ik, hoe moeilijk ik het vond. Samen met een collega heeft ze alles verschoond!'

Weer kneep ze zachtjes in mijn hand die ze maar niet loslaat en vervolgde: 'Ik schaam me zo.' Ze staarde even voor zich uit. De schaamte was op haar gezicht te zien.

Impressie Verpleegkundig Symposium Lief en Lenig

Afgelopen dinsdag vond het geslaagde Verpleegkundig Symposium Lief en Lenig plaats, georganiseerd door de zorgeenheid Orthopedie van het Elisabeth. Ruim 100 verpleegkundigen deelden een gevarieerde dag met elkaar. Klik hier voor het programma en zie hieronder voor het speelse promotiefilmpje voor het symposium.


Op het podium interviewde dagvoorzitter Gerard Korthout twee patiënten over hun ervaringen, wat een mooie inkijk in hun beleving gaf. Zo gaf een patiënt aan dat hij elke keer als hij voor het eerst naar een ziekenhuis gaat hij een halve dag kwijt is om uit te zoeken of zijn hulphond welkom is, met als resultaat dat niemand het weet en hij zijn hond maar gewoon mee moet nemen. Lijkt toch best een basaal vraagstuk om als ziekenhuis beleid op te hebben. Beide patiënten gaven aan dat onduidelijkheid en onzekerheid belangrijke verbeterpunten zijn voor ziekenhuizen. Complimenten gaven ze vooral voor de betrokkenheid en inzet van artsen en verpleegkundigen.

Orthopedie gebruikt de term 'lenig' voor de toepassing van lean. Een mooie insteek. Lenig denken (reflecteren, verbeteringen zoeken) en lenig werken (flexibele processen zodat we patiënten kunnen bieden wat ze nodig hebben op het moment dat ze het nodig hebben).

Patient navigator

Op het Lean Healthcare Summit in Orlando presenteerde Hotel Dieu-Grace Hospital een bijzonder mooi voorbeeld van de kracht van visualisatie, ditmaal ook voor de patiënt. Zij stelden de vraag: weet je patiënt wat hem of haar vandaag te wachten staat? De aanwezigen waren het er snel over eens dat patiënten het meestal niet precies weten en regelmatig eigenlijk helemaal niet goed.

Zij hebben hier iets aan gedaan door bij het bed van de patiënten een 'patient navigator'  hangen, zie hieronder.

Experiment: 'pull' zorg verlenen op een verpleegafdeling

Een van de belangrijkste procesinnovaties die we kunnen leren van Toyota is hun ontwikkeling van 'pull' systemen. De kern van 'pull' in een ziekenhuis is dat je in staat bent direct te reageren op de vraag zoals die zich aandient (= 'reactief vermogen'). De vraag trekt dan het aanbod = 'pull', in plaats van dat de vraag van een patient zich moet schikken in de wijze waarop wij het aanbod georganiseerd hebben (= 'push'). Klik hier voor een uitgebreide beschrijving van 'pull' in de zorg.

De verpleegafdeling Orthopedie in het Elisabeth (D2) werkt al langere tijd aan de toepassing van de lean principes (klik hier voor een eerdere blog erover) en heeft het 'pull' principe vertaalt in een uitdagende vraag: hoe kun je de zorg voor patienten verlenen in het ritme van een patient? Onlangs hebben ze een bijzonder experiment uitgevoerd om hier achter te komen.

Ireen van der Voort, Verpleegkundig Zorgcoordinator Orthopedie licht het experiment en de geleerde lesssen toe in een column in het blad van de 'Vereniging voor Orthopedisch Verpleegkundigen':

Verpleegkundigen: wat betekent lean voor jou?

Ter voorbereiding op een training heeft een verpleegafdeling van Heelkunde (B2) van het Elisabeth alle verpleegkundigen per e-mail de volgende vraag gesteld:

Wat betekent lean voor jou?

Dit biedt een mooie gelegenheid om te bekijken hoe lean denken bij verpleegkundigen leeft. Om hun antwoorden te interpreteren is het goed om te weten dat ze een jaar eerder een introductie op lean denken hebben gehad en dat ze met name met '5S werkplekinrichting' enthousiast aan de slag zijn gegaan. Ook hebben ze de lean principes indrukwekkend toegepast in het ontwikkelen van zorgpaden, maar dat is niet expliciet zo uitgelegd aan de verpleegkundigen (en zie je ook niet terugkomen in hun antwoorden).

Hun antwoorden:

Fotowedstrijd om lean denken dichterbij te brengen

Onderdeel van Lean denken is het activeren van alle grijze cellen in je team. Hiervoor heeft de verpleegafdeling Neurochirurgie (C2 en C3) van het St. Elisabeth Ziekenhuis een mooie interventie bedacht: een fotowedstrijd om verbetermogelijkheden te visualiseren.

Ze hebben een digitale camera aangeschaft en makkelijk bereikbaar op de afdeling gelegd. Iedereen is uitgenodigd om een foto te maken zodra je iets ziet wat je irriteert. Enkele weken later waren 40 (!) foto's binnen. De prijs voor de beste foto was twee bioscoopkaartjes (bios = zien...van verspilling). De winnende foto is:

Angela Rutten, kwaliteitsfunctionaris van de afdeling, licht de foto toe. "Dit is een foto van een bak die bovenop de medicatiekar staat. Overgebleven medicatie van patiënten die naar huis zijn gegaan wordt uit de daarvoor bestemde bakjes gehaald en bovenop de medicatiekar in de bak op de foto gelegd. Deze bak is daar niet voor bedoeld en bovendien ligt er nu veel medicatie zo voor het grijpen. Ook wordt het van hieruit zelden opgeruimd, waardoor de bak zich alleen maar verder vult met medicatie.

We hebben inmiddels een tegenmaatregel genomen. Er is een beker gekomen waar medicatie in geplaatst wordt die niet meer aan een patiënt gegeven hoeft te worden. De nachtdienst leegt tijdens het bijvullen en uitzetten van de medicatie dit bekertje en ruimt de betreffende medicatie op.

Gevolg is dat er geen (grote hoeveelheden) losslingerende medicijnen meer voor het grijpen liggen en duidelijk is wie verantwoordelijk is voor het opruimen. Prettig is ook dat de verpleegkundigen van de dienst overdag en 's avonds, zich niet meer hoeven te ergeren aan een laatje met medicatie welke opgeruimd moet worden, maar daar nu tijd voor hebben om het op de juiste en veilige manier te doen."

De afdeling werkt met het Verbeterbord (klik hier voor meer informatie). Sinds de wedstrijd plakken ze één voor één de foto's op het Verbeterbord en nemen ze tegenmaatregelen om de achterliggende oorzaken aan te pakken. In de koffiekamer staat een digitale fotolijst waarop de andere foto's voorbij komen, in afwachting tot ze ook aangepakt gaan worden.

Een bijzonder leuke manier om iedereen te betrekken. Slim ook is dat je direct concrete zaken krijgt die vaak binnen de invloedssfeer van het team liggen om snel maatregelen op te nemen. Zo merkt het team ook snel resultaten op onderwerpen die ze zelf belangrijk vinden en wordt het leuk om te verbeteren.